عدالتخانه - گروه تحليل سياسي
محمود ولی بیگلو

آموزش و پرورش علاوه بر آنكه نام يكي از وزارتخانه هاي بزرگ كشور مي باشد، مفهوم حاشيه اي ديگري نيز دارد، آموزش و پرورش تك تك افراد جامعه. 

شايد مفهوم آموزش همان مفهمومي باشد كه به نوعي در وزارت متبوع و وزارت علوم ارائه مي شود، آموزش علوم و فنون و مفاهيم جديد علمي و زير بنايي براي دانش آموخته شدن نسل جوان كشور، ولي كلمه پرورش يكي از مهجورترين مفاهيم در كالبد جامعه ايراني مي باشد. بحران معرفتي و اخلاقي و آشوب تعارض هويتي جامعه ايراني كه اندك اندك نشانه هاي خود را در جامعه مي نماياند، شايد به نوعي زاييده اين مهجور شدن پرورش باشد. 

اگر از نگاه بالا و فارغ از حلقه ياران و خويشان و نزديكان به جامعه امروز خود نگاهي بيندازيم، بيشتر نشانه هاي اين تعارض و سطحي انگاري را خواهيم ديد، بروز فرقه هاي مختلف فكري و انحرافات اعتقادي در هر دو گروه ديندار و غير ديندار(يا كم توجه به دين)، ناهنجاري هاي اجتماعي و عدم پايبندي به ارزش هاي اخلاقي مورد پذيرش جامعه(عرف جامعه و شريعت اسلام)، گسترش بي بند و باري هاي اخلاقي و در كل بحران عدم پايبندي به اخلاق، كم اثر بودن و بي سلاح بودن فارغ التحصيلان مدارس و دانشگاه ها و نداشتن توانايي لازم براي ورود به بازار كار و جريان واقعي زندگي و ... همگي از نشانه هاي لنگ بودن مركب پرورش در ساختار معرفتي جامعه ايراني مي باشد. 

بي شك با گسترده شدن جريان اطلاع رساني رسانه هاي دنياي سرمايه داري و هجمه همه جانبه ارباب قدرتمند رسانه هاي غربي كه تاثيرات فرهنگي سوء خود را بر منش و مرام زندگي جوامع بي رسانه مي گذارند، اين تعارضات بيشتر خواهد شد، در اين بين آينده اي كه (اگر همچنان همين منوال در امر آموزش و پرورش حاكم باشد) حاصل خواهد شد، جامعه اي مصرف گرا و به دور از معنويت و اخلاق خواهد بود كه پايه هاي فكري خود را بر فرهنگ رسانه هاي زاييده از مكتب ليبراليسم و اومانيسم بنا نهاده است. مردماني فارغ از دغدغه هاي اسلامي و ايراني و بيگانه با اخلاق و فرهنگ جهاني اسلام. 

شايد در اين بين بسياري از دستگاه ها و افراد مسئول باشند ولي هر چه هست در معناي مغفول پرورش نهفته است كه گناه فراموشي آن بر عهده متوليانش مي باشد. 

از نگاه عدالت طلبانه، آموزش و پرورش نسل نوپاي كشورها بر عهده متوليان فرهنگ و علم و دين جوامع مي باشد، هر انساني مي بايست زمينه بالندگي و رشد استعدادهاي خود را داشته باشد و با داشتن زمينه هاي مساعد، مي بايست از حداقل قابل قبول امكانات و معارف براي رشد دروني و انساني خود بر خوردار باشد. 

نگاهي به امر آموزش و پرورش نسل نوپاي كشورمان بيانگر واقعيت تلخ وظيفه گرايي مي باشد، وظيفه گرايي و عمل به مقررات و آيين نامه هاي خشك دولتي بي توجه به نتيجه حاصل شده از فرايند آموزش و پرورش و برخورد فلّه اي با دانش اموزان و دانشجويان بي توجه به شناخت خصوصيات هريك به عنوان انسان و عدم پرورش استعدادهاي فطري آنان، فرايند آموزش و پرورش در ايران را به امري مضحُك و بي فايده تبديل نموده است كه مشتي فرمول و حفظيات را بي توجه به سود بخش بودن آن در ازاي تحميل هزينه هاي زياد بر دولت و خانواده ها بر ذهن جوانان و كودكان اين ديار تحميل مي نمايد، افرادي كه اكثر آنها پس از خروج از محيط به ظاهر علمي دانشگاه ها و مدارس قابليت و پشتوانه قابل اتكّايي جهت ورود به جامعه و چرخاندن چرخ هاي كشور و دفاع از كيان فرهنگ و دين حنيف ندارند. 

شايد تغيير ساختار دستگاه هاي دولتي مرتبط با آموزش و پرورش و دوري از وظيفه گرايي و ايجاد نگاه فرايندي و در نظر گرفتن خروجي و نتيجه امر آموزش و پرورش و توسعه رسانه هاي مقيّد به مفاهيم اصيل اسلامي و كارا و اثر بخش نمودن اين رسانه ها و تجديد نظر جدّي در مرام حوزه هاي علميه و دانشگاه ها در سايه اجماع نخبگان و به دور از هياهوي سياسي و حزبي و جناحي بتواند درمان موثري برا ين بيماري مهلك جامعه باشد.