امير رضا پرحلم
دير زماني آقازاده ها با استفاده از موقعيت هايي خاص به امر ويژه خواري در اقتصاد کشور مشغول بودند اما امروزه با تغيير جهت فکري و نگرش فرزندان برخي مسئولان نظام، فعاليتهاي فرهنگي بيشتر مورد توجه آقازاده ها قرار گرفته است.
تکاپو در عرصه فرهنگ در برگيرنده يک نگرش پرستيژي است و تفاوت آن با فعاليت در عرصه اقتصادي آن است که آقازاده هاي فرهنگ دوست، برخلاف ديگر آقازاده ها مايل هستند که نام و نشان و عنواني از خود به يادگار بگذراند و چه نشاني ماندگارتر از حوزه فرهنگ...
برخلاف فعاليت هاي اقتصادي که تحت عناوين مستعار و به صورت پوشيده انجام مي گيرد، تکاپوي فرهنگي آقازاده ها به صورت نسبتاً باز انجام مي شود، دليل آن هم اين است که فعاليت هاي فرهنگي با پز روشنفکري همراه است، به عنوان مثال فعاليت در عرصه نشر يا چاپ کتاب در موضوعات مختلف سياسي، فرهنگي و همچنين راه اندازي کانونهاي
پذيرش مسئوليت فرهنگي در سازمانها و ارگانهاي کشور علاوه بر آنکه امکان رشد سريع و خارق العاده آقازاده هاي فرهنگي را فراهم مي آورد جابجائي مبالغ کلاني بابت اجراي طرح ها و پروژه ها را نيز در پي دارد.
فرهنگي، ايجاد سايت و مديريت منابع کلان بخش فرهنگ از جمله مواردي است که در اين چارچوب قابل اشاره است.
ايجاد سايت و يا بر عهده گرفتن سکان هدايت يک نشريه و يا حتي يک مدرسه، به عنوان اصلي ترين فعاليت آقازاده ها، آن هم
بدون داشتن سوابق فعاليت در چنين بخشهايي امروزه به شدت در کانون توجه قرار گرفته است. براي مثال سايت هاي اطلاع رساني خبري با هدف تحت الشعاع قرار دادن مسائل روز جامعه در راستاي جلب نگرش مخاطبان به موضوعي خاص، با پشتيباني فرزندان برخي مسئولان نظام به فعاليت مشغول هستند.
با اين حال
هميشه فعاليت فرهنگي آقازاده ها خيلي براي آنها بي ارتباط با منفعت گرائي نيست و به عبارتي مي توان گفت که صرفاً پرستيژ و وجه فرهنگي، دليل گرايش فرزندان مسئول نظام به فعاليت هاي فرهنگي نبوده است.
پذيرش مسئوليت فرهنگي در سازمانها و ارگانهاي کشور علاوه بر آنکه امکان
رشد سريع و خارق العاده آقازاده هاي فرهنگي را فراهم مي آورد
جابجائي مبالغ کلاني بابت اجراي طرح ها و پروژه ها را نيز در پي دارد.
در نمونه هاي مکرر، ديده شده که برخي آقازاده ها پس از 2 سال فعاليت در عرصه فرهنگي يا مديريت مياني بخشهاي مختلف فرهنگ، سنوات خدمتي معادل 20 تا 30 ميليون تومان دريافت کرده اند که اين رقم
معادل سنوات يک کارگر ساده شهرداري پس از 30سال خدمت است.
نسل جديد آقازاده هائي که عمدتاً در مراکز فرهنگي
برخي معتقدند انتصاب برخي فرزندان مسئولان در سمتهاي مختلف، بيشتر با هدف زدوبندهاي سياسي است تا سپردن کار به کاردان و يا شايستهسالاري؛ در واقع برخي مسئولان با اين کار ضمن تثبيت جايگاه مديريتي خود از بار مسئوليت آن فعاليت فرهنگي نيز شانه خالي کرده و همه انتقادهاي احتمالي را متوجه "آقازاده مورد نظر" مي کنند
مشغول بکار هستند به لحاظ سني در محدوده 30 تا 33 هستند. اين افراد
مسئوليتهاي فرهنگي در لايه هاي مياني و کنترل دهها مرکز استراتژيک فرهنگي در پايتخت را عهده دار هستند که
انتصاب آنها از سوي مديران نيز نوعي ابراز ارادت به آن مسئول و يا يک جناح خاص است.
برخي معتقدند
انتصاب برخي فرزندان مسئولان در سمتهاي مختلف، بيشتر با هدف زدوبندهاي سياسي است تا سپردن کار به کاردان و يا شايستهسالاري؛ در واقع برخي مسئولان با اين کار ضمن تثبيت جايگاه مديريتي خود از بار مسئوليت آن فعاليت فرهنگي نيز شانه خالي کرده و همه انتقادهاي احتمالي را متوجه "آقازاده مورد نظر" مي کنند آن هم اگر کسي جرات اظهار نظر درباره فرد مورد اشاره را داشته اشد.
بخش قابل ملاحظه اي از اين مديران در سازمانهاي فرهنگي "ش" مشغول بهکار هستند. برخي آگاهان که ارتباطات جسته و گريخته اي با اين افراد دارند، مي گويند که
سمتهاي برخي از اين آقازاده ها از ابوالمشاغل نيز فراتر رفته و آنها بطور همزمان چندين مسئوليت مهم در حوزه فرهنگ را عهده دار هستند.
براي مثال پسر يکي از مسئولان بلندپايه که در يک ماهنامه فعاليت دارد، به عنوان مدير يک مدرسه نيز فعاليت مي کند و اين جداي مسئوليتي است که نامبرده در يکي از دانشگاههاي کشور به عهده گرفته است.
"م. ن" و "م.ت" فرزندان يک نماينده مجلس و رئيس يکي از مراکز علمي -بهداشتي مهم کشور نيز در حال حاضر مسئوليت چند فعاليت فرهنگي از جمله مديريت يک موسسه تبليغاتي وابسته به شهرداري عهدهدار است.
بخش ديگر فعالين عرصه فرهنگ را
شبه آقازادههائي تشکيل مي دهند که پدران آنها مسئوليت
برخي آگاهان که ارتباطات جسته و گريخته اي با اين افراد دارند، مي گويند که سمتهاي برخي از اين آقازاده ها از ابوالمشاغل نيز فراتر رفته و آنها بطور همزمان چندين مسئوليت مهم در حوزه فرهنگ را عهده دار هستند.
هاي کليدي در عرصه نظام ندارند.
فرزندان نظاميان ارشد و مداحان معروف از اين جمله هستند. اين افراد نيز به علت نفوذ پدرانشان در برخي مراکز فرهنگي به راحتي در پستهاي بالاي تخصصي به فعاليت مي پردازند.
از ديد برخي کارشناسان فعاليت آقازاده ها در عرصه فرهنگ مي تواند ناشي از
تغيير مسير سرمايه از حوزه اقتصاد به عرصه فرهنگ باشد، با آنکه دولت در مسير حذف تدريجي يارانه ها در همه بخشها از جمله فرهنگ است،
فعاليت برخي نهادهاي مذهبي - فرهنگي، کماکان با بودجه هاي بسيار کلان پيوند خورده است که حضور آقازاده ها در اين بخشها اصطلاحا
مديريت بهينه بودجه نام گرفته است، به اين معني که برخي استدلالها دلالت بر آن دارد که آقازاده ها بواسطه پدرانشان بهتر از ديگران با مسائل و مشکلات بخشهاي فرهنگي آشنا هستند و البته در مواردي که آن نهاد يا فعاليت فرهنگي با مشکلي روبرو ميشود، به راحتي ميتوانند آن مشکل را حل کنند.
با اين حال به نظر مي رسد که
ورود نرم و خاموش آقازاده ها به عرصه فرهنگ را بايد مديون ارتباطاتي دانست که پدران آنها با برخي از مراکز فرهنگي داشته و دارند، چرا که در حال حاضر به نظر ميرسد سرمايه گذاري در حوزه فرهنگ صرفنظر از گردش پول و پرستيژ، برنامه اساسي نظام براي مقابله با خرده فرهنگهاي مهاجم بيگانه است و
شامه آقازاده ها در گرايش به اين سمت به خوبي کار کرده است.
منبع: باشگاه جواني برنا