دكتر عماد افروغ تصريح كرد:« با توجه به شناختي كه از فلسفه سياسي نظام جمهوري اسلامي دارم، تنها حضوري قابل قبول و موجه است كه آگاهانه و ارادي باشد؛ يعني حضوري كه صرفا از سر تكليف منهاي توجه به حق يا از سر رفع تكليف باشد، با هر عنواني كه صورت گيرد، حضوري قابل قبول نيست.»
نمايندهي مردم تهران در مجلس هفتم در گفتوگو با خبرنگار پارلماني ايسنا، در عين حال اظهار داشت: « البته افرادي كه مردم را به دليل وجه معطوف به تكليف به پاي صندوق انتخابات ميكشانند، به هيچ وجه قصد بيتوجهي به حق شهروندان يا بيتوجهي به وجه ارادي و آگاهانه حضور در انتخابات ندارند.»
به گفتهي اين عضو كميسيون فرهنگي مجلس، به طور كلي مقولهي حق و تكليف با هم مرتبطند يعني هرجا كه حق مطرح باشد، تكليف هم بر آن مترتب است و بالعكس.
وي با بيان اينكه ممكن است سطح اين بحثها را از هم جدا و آنها را به ملي و فردي، كلان و خرد تقسيم كنيم، افزود: «ممكن است بگوييم فعلا يكي از وظايف كلان و ملي شهروندان اين است كه آنها درانتخابات شركت كنند، ولي حتي در اين صورت هم وجه كلان و ملي پررنگتر شده است، و نميتواند نافي و سالب وجه فردي ناظر به حق باشد كه آن هم درجاي خود مويد يك
نشود كه مردم ما به خاطر ويژگيهاي تاريخي خود، از سر حقيقتگرايي و اخلاقگرايي به پاي صندوق انتخابات بيايند، اما نمايندگاني انتخاب شوند كه از سر منفعت و مصلحت فردي و گروهي قصد نمايندگي دارند چرا كه چنين شكافي نهايتا مشكلساز خواهد شد
حق است كه ناظر به حقوق جامعهاي افراد است كه در قالب استقلال و تماميت ارضي، عدالت اجتماعي و حقوق فرهنگي قابل رديابي است كه در اينجا مراد حق استقلال و تماميت ارضي است.»
اين استاد دانشگاه معتقد است كه نكته مهم ديگر آن است كه وجه كلان، ملي و حتي بينالمللي اين موضوع نبايد به گونهاي باشد كه ما را از مسايل داخلي و حقوق ملت بهويژه در وجه جمهوريت غافل كند، در واقع هنر آن است كه ما هم به تهديدات بيروني توجه داشته باشيم و عطف به آن به وظايف ملي و ميهني خود عنايت كنيم و هم از حقوق شهروندي خود كه وجوه فردي، گروهي و وجهي در سطح جامعه دارد، غافل نشويم.
وي افزود: « اما به هرحال احقاق حق در سطح كلان و ملي و يا اداي وظيفه در اين سطح نميتواند توجيهي باشد براي فريب يا فرافكني از سوي حاكميت و يا راي از سر احساس و از سر رفع تكليف از سوي مردم.»
افروغ با بيان اينكه نميتوان جامعه را يكسويه اداره كرد، لزوم آگاه كردن مردم در اين امر توسط روشنفكران را يادآور شد و گفت: « مسوولان هم بايد هنر اين جامعنگري را داشته باشند و با صداقت هرچه تمامتر با مردم برخورد كنند تا رضايت ريشهدار و مبنايي ايجاد و ارتباط متقابل بين مردم و حكومت به وجود آيد.»
وي افزود:« اگر مردم از سر تكليف، دينداري، اخلاقگرايي، حقانيت و حقيقتگرايي به پاي صندوقهاي راي ميآيند همواره مراقب باشند كه افرادي را انتخاب كنند كه واجد ويژگيهاي مدنظر شهروندان باشند. يعني حقمدار، اخلاقگرا، تكليفمدار و آشنا با مقولاتي مثل حقانيت و حقيقت باشند.»
وي هشدار داد:« نشود كه مردم ما به خاطر ويژگيهاي تاريخي خود، از سر حقيقتگرايي و اخلاقگرايي به پاي صندوق انتخابات بيايند، اما نمايندگاني انتخاب شوند
اگر قرار است كه كشور با منفعتگرايي و مصلحتگرايي اداره شود، همان بهتر كه مردم هم از سر منفعت و مصلحت به پاي صندوق انتخابات بيايند، اما اگر قرار است كه كشور بر پايهي اركان ركين و ارزشهاي ديني مرتبط با انقلاب اسلامي اداره شود، حتما بايد نمايندگاني برگزيده شوند كه داراي ويژگيهاي متناسب با انقلاب اسلامي هستند
كه از سر منفعت و مصلحت فردي و گروهي قصد نمايندگي دارند چرا كه چنين شكافي نهايتا مشكلساز خواهد شد.»
افروغ در ادامه گفتوگو تصريح كرد: « اگر قرار است كه كشور با منفعتگرايي و مصلحتگرايي اداره شود، همان بهتر كه مردم هم از سر منفعت و مصلحت به پاي صندوق انتخابات بيايند، اما اگر قرار است كه كشور با توجه به مباني فلسفه سياسي خود، بر پايهي اركان ركين و ارزشهاي ديني مرتبط با انقلاب اسلامي اداره شود، حتما بايد نمايندگاني برگزيده شوند كه داراي ويژگيهاي متناسب با انقلاب اسلامي هستند.»
وي با بيان اينكه اين موضوع مراقبت جدي ميطلبد، گفت:« بخشي از تحقق اين مراقبت، به حضور پرشور و انتخاب آگاهانهي مردم برميگردد.»
اين نمايندهي مردم تهران با اشاره به سخني از حضرت امام(ره) مبني بر اينكه اگر كسي ناآگاهانه راي بدهد، بايد روز قيامت پاسخگو باشد، يادآور شد:« اينكه بعضي بنا به دلايل، نقدها و يا دلسرديهايي از اين حق قانوني و شرعي خود استفاده نكنند، به نظر من كار را وخيمتر و جمهوري اسلامي را تضعيف ميكند، و فرصت را در اختيار كساني قرار ميدهد كه به نام فضيلتگرايي، كشور را به سمت اقتدارگرايي ناموجه سوق ميدهند.»
به گفتهي وي، مردم بايد در حد توان فكري و دايرهي انتخابشان از بين كانديداهاي موجود، تحقيق لازم را انجام داده و بهترين و اصلح را انتخاب كنند؛ چرا كه در واقع راه چاره درخصوص مسايلي كه بعضي به آن اعتراض دارند، اين نيست كه انسانها از اين حق قانوني خود استفاده نكرده و فرصت را در اختيار كساني قرار دهند كه ميانه خوبي با حقوق و تكاليف شهروندان ندارند.
وي يكي از پايههاي مشروعيت جمهوري اسلامي را ناظر به جمهوريت و مقبوليت دانست و افزود: «هرچه حضور مردم پررنگتر باشد، وجه مقبوليت و جمهوريت نمود بارزتري مييابد و جمهوري اسلامي از مشروعيت بالاتري برخوردار ميشود.»
افروغ خاطرنشان
وي يكي از پايههاي مشروعيت جمهوري اسلامي را ناظر به جمهوريت و مقبوليت دانست و افزود: «هرچه حضور مردم پررنگتر باشد، وجه مقبوليت و جمهوريت نمود بارزتري مييابد و جمهوري اسلامي از مشروعيت بالاتري برخوردار ميشود.»
كرد: « من عادت ندارم كه صرفا به خاطر تهديدات بينالمللي، به سهم خود مردم را به پاي صندوق راي دعوت كنم؛ چون معتقدم حتي اگر تهديدات بيروني هم نباشد باز هم مشروعيت نظام جمهوري اسلامي ما در گرو حضور پررنگ و بانشاط مردم بوده و هست.»
به گفتهي وي، اينطور نيست كه ما صرفا به خاطر شرايط بينالمللي، مردم را به پاي صندوقهاي راي دعوت كنيم؛ چون اگر همواره اين كار را انجام دهيم، از مسايل داخلي غافل ميشويم.
اين نمايندهي مجلس با بيان اينكه همراه اين نگاه نوعي فرافكني غيرقابل قبول نهفته است، گفت: «هرچند معتقدم كه تا وقتي انقلاب، انقلاب و به مباني ارزش خود متكي است همواره تهديدات بيروني داريم اما اگر زماني تهديدات بيروني پررنگي نداشتيم آيا نبايد مردم در انتخابات حضور پرشوري داشته باشند؟»
به گفتهي اين استاد دانشگاه، ما بايد عطف به مباني فلسفهي سياسي و مقبوليت و وجه جمهوريت و مردمسالاري نظام جمهوري اسلامي ايران، به مسالهي انتخابات و حضور پرشور و پررنگ مردم نگاه كنيم و اين آگاهي را به مردم بدهيم كه آنها حق حضور و مشاركت در تعيين سرنوشت خود دارند.
وي يادآور شد:« به اين ترتيب مردم خود متوجه ميشوند كه حضور در صحنه ميتواند واكنش شورآفريني نسبت به تهديدات بينالمللي باشد. اما صرفا نميتوان مسايل و تهديدات بيروني را اساس حضور پررنگ قرار داد.»
افروغ، حضور حداكثري مردم را مسلتزم حضور كانديداهاي قابل و صالح و حضور پررنگ گروههاي مختلف اجتماعي دانست و اظهار اميدواري كرد كه هرچه جلوتر ميرويم دايره كانديداهاي شايسته، سالم، پاك و عدالتمحور گسترش بيشتري يابد و مردم با رغبت و ميل بيشتري در پاي صندوقهاي انتخابات حضور فعال به هم برسانند.